Biliyorum, bir süredir aynı şeyi geveliyorum. Shmup’ların son 10 yılı diye tutturup gideli, bugün Switch yarın Rönesans, tekrar edip durdum. Bu mevzuya neden ayrı bir parantez açmak gerekiyor, Indie’ler bu işin neresinde, gelin hep beraber bir bakış fırlatalım…

O BİR EV KONSOLU, O BİR HANDHELD… ASLINDA HEPSİ AMA BİZİM İÇİN ÖNEMLİ OLAN O BİR SHMUP SIĞINAĞI (MI ACABA?)

Nintendo’nun Wii U, konsoldan o kadar ümitlerini kesmiş olacaklar ki, daha emekleme dönemlerinden yeni çıkarken NX kodu ile çıtlattığı, 2017 yılında da Mart ayında piyasaya pırtlattığı, 2025’in sonu itibarı ile bile ivmesi de (tutturduk bir ivme, gidiyoruz. Bir de ekosistem lafını sokuşturursam yazıların bir yerine tamamdır 🙂 ), rüzgarı da azalmamış güzide konsolu Switch’i (NS) bilmeyeniniz, belki bilip de oynamayanınız yoktur. 8 küsur yıl içerisinde 150 milyondan fazla satış rakamına ulaşan bu melez konsol, kullanıcı tabanındaki bu genişlemenin de sayesinde, aslında selefi Wii U’dan çok da güçlü bir mimariye sahip olmasa da, elinde büyük satış rakamı kozu ile sadece ilk ve ikinci parti Nintendo oyunlarına ev sahipliği yapmaktan öteye geçerek bir çok irili ufaklı oyun şirketinin de oyunlarını rahatlıkla yayınlayabileceği bir platform haline evrilegeldi.

Bu niye önemli, özellikle japon shmup geliştiricilerinin, shmup türünün niş bir oyun türü olmasının da etkisi ile genelde en geniş kullanıcı tabanına sahip konsolları öncelikli platform olarak belleme eğilimine sahip olduklarını söylersek yalan söylemiş olmayız. Tabi bunun 4., 5. ve 7. jenerasyonlar için sırasıyla Mega Drive, Sega Saturn ve Xbox 360 gibi istisnaları var ama özellikle NES ve PS2, kendi dönemlerinin ana shmup ev sahibi platformları olmuşlardı.

Bu noktadan hareketle, shmup’lar için aslında donanımsal gecikme ekleme gibi olumsuz özelliklere sahip de olsa, NS’in önemli bir “gel de oyunları bana çıkar yiğidim” diye bağıran bir konsol niteliğine sahip olduğu gayet kolay anlaşılabilir bir durum. Ayrıca konsolun taşınabilir bir konsol olması, yani başına çöreklenmeden kısa oturumlar ile oynamayı teşvik eden yapısı, vertical / tate modları için televizyonu yana çevirmekten (yapanlar eşek ölüsü ağırlığındaki CRT’leri bir o yana, bir bu yana çevirmenin zorluğunu bilir) çok daha kolay bir çözüm sunması (elde çevirme 🙂 ) gibi artıları da bu albeniye önemli katkıları olan unsurlar…

Bu açıdan NS’in mevcut jenerasyon içerisinde shmuplar bağlamında büyük bir öneme sahip olduğunu söyleyebilmek için, konsolun son yıllarda daha da gelişen ve PC’de olsa bile hala konsol özel nitelikte veya en iyi versiyonu kendi bünyesinde olan sayılı oyuna ev sahipliği yapan, çok geniş kütüphanesine bir bakış atmak yetiyor. Gelin bir bakalım neler var, neler yok…

GÜRÜLTÜLÜ BİR KÜTÜPHANE… SWITCH SHMUPS LIBRARY.

Her şeyden önce, NS öncesinde PS4 ve/veya XBONE’a çıkmış, Dariusburst CS ve Raiden V gibi shmupların neredeyse tamamı NS için de piyasa sürülmüş vaziyetteler. Bunlar haricinde yine son yıllarda çıkmış, bir önceki yazımıza konu olmuş M2 ShotTriggers’ın birçok oyunu da dahil, R-Type Final 2 ve Cotton Fantasy gibi büyük shmup’ların çoğunluğu NS için de mevcut. Bu oyunlar her ne kadar ayrıyeten PS4 platformunda bulunsalar da, “shmuplarım tek bir plaformda olsun, benim olsun” düsturuna sahip shmupçılar için NS güzel bir derli topluluk vaat ediyor.

“Ee… elde oynanıyor, kolay çeviriliyor ve diğer konsollarda olan oyunlar var. Hepsi bu mu?” derseniz her şey bundan ibaret değil tabi ki. Burada indie oyunlara ve bu oyunların NS açısından önemine değinmek üzere bir parantez açmak lazım.

2000’li yılların sonunda indirilebilir, ana akım oyunlara göre daha düşük bütçeli ama daha büyük yürekli oyunlar şeklinde hayatımıza giren indie oyunların günümüze kadar gelişimi malumunuz. Artık her bir rogue-like oyun başına 10 tane rogue-like oyun düşüyor, bu da yetmezmiş gibi yeni metroidvanialar CV:SOTN’daki yaratıklardan bile daha hızlı summon oluyorlar. Indie oyunlardaki bu gelişmeler shmuplar açısından da inanılmaz bir kazanım ile sonuçlandı. Artık frekansı birkaç yılda bire kadar gerileyen, büyük ekipler tarafından yayınlanan oyunların azlığı nedeniyle bir hayli düşmüş olan yeni shmupların sayısı, gerek harika piksel art görsellikleri, gerekse yenilikçi mekanikleri ile küçük ekipler tarafından geliştirilen indie oyunlar sayesinde bir hayli arttı.

Bu oyunların çoğunluğu diğer platformlarda ve nerdeyse tamamı Steam’de de yer alsa da, özellikle konsol olarak NS’e özel veya en iyi versiyonu NS’te olan birkaç önemli indie shmup mevcut. Bunları ilerideki dosyalarda daha detaylı bakmak sözü ile kısaca bir listeleyelim.

NGDEV OYUNLARI: RAZION EX – GUNVEIN

NGDEV Sega Dreamcast zamanlarından beri indie oyun geliştiren bir ekip. Çoğu oyunu birçok platformda olsa da özellikle bir NeoGeo çevirimi olan Razion’un nihai versiyonu Razion EX sadece NS için piyasaya sürülmüş vaziyette. NGDEV oyunlarından pek hoşnut olmayanlar varsa, özellikle Cave oyunlarına benzerliği ile öne çıkan, daha çok boghog rumuzlu geliştiricinin (https://boghog.itch.io) eseri niteliğinde olan ekibin ilk HD oyunu Gunvein, daha önceden PS4 için duyurulmuş olsa da hala sadece Steam ve NS’de yer alıyor.

CRIMSON CLOVER WORLD EXPLOSION

İlk versiyonu ile Steamde çıkış yapmış bir doujin shmup olan Crimson Clover’ın cilalı versiyonu World Explosion (itiraf etmek gerekirse yeni özellik olarak neler var bilmiyorum 🙂 ) yine Steam dışında sadece NS’de yer alan bir başlık. Ekranda akan yüzlerce şekil şükül yıldızlar ve rakamlar ile tam bir bullet hell/danmaku görsel şöleni yaşatan CC:WE’yi konsolde deneyimlemek isteyenleri NS pistine alalım…

STEAM’İ ZIPLAMA TAHTASI OLARAK KULLANAN DEĞİŞİK GELİŞTİCİ, TERARIN GAMES’İN OYUNLARI

Terarin games, genel olarak benzer görsel özelliklere sahip, Rayforce, Thunder Force, Hudson oyunları gibi klasiklere selam çakan, derli toplu oyunlarını başta Steam’de olmak üzere NS’te de yayınlayan, bildiğim kadarıyla tek bir kişiden mütevellit güzide bir yayıncı. Oyunlarını, özellikle Terra Flame’i gerçekten seviyorum. Açıkçası oyunların hem Steam’de hem NS’de yer alması zaten konsol kullanıcıları açısından bir tereddüt yaratmıyor ama oyunları önce grafiksel açıdan daha basit (sanırım kendi tasarımı) bir görsellik ile yayınlayıp, buradan elde ettiği gelir ile aynı oyunları yeni grafiklerle NS’te yayınlaması, Steam forumlarında birçok kullanıcının tepkisini üzerine çekmesine yol açıyordu.

Terarin son oyunlarında neyse ki aynı pratiği işletmiyor gibi görünüyor ama son iki oyunu haricindeki oyunlarının en iyi versiyonlarını oynamak isteyen shmup severler için NS halen tek seçenek niteliğinde.

NS’teki shmuplar hakkında daha söylenebilecek çok şey var tabi ama sonraki yazılar için de biraz malzeme kalsın, değil mi ama? 🙂